AB�ye UYUM CALISMALARI

T�S�AD

AB�ye UYUM CALISMALARI

Avrupa Birli�i Yolunda

Bilgi Toplumu ve

eT�rkiye

T�S�AD

Bilgi Toplumu ve Yeni Teknolojiler Komisyonu

�

��

T�S�AD, Me�rutiyet Caddesi, Tepeba��, �stanbul�� lk bas�m: May�s 2001

�ns�z

Tek de�i�meyen �ey de�i�imin kendisidir

Heraklitos

D�nya var oldu�undan bu yana s�rekli ya�anan de�i�im g�n�m�zde h�z�n� art�rd�. Sosyal, Ekonomik ve Politik� her alanda kendini hissettiren de�i�im bir olguyu da ortaya ��kard�; Art�k bilgi, di�er i�levlerinin yan� s�ra�� ekonomik de�er yaratmadaki en �nemli girdi haline geldi. G�n�m�zde katma de�eri art�rman�n, daha verimli ve sa�l�kl� bir ekonomiye sahip olman�n ve zenginle�menin yolu bilgiye dayal� ekonomiden ge�mektedir.

Bilgi temelli ekonomi ve bilgi toplumuna ge�i�,� �a�da� bir insan�n gereksinimlerini kar��laman�n olmazsa olmaz ko�ulunu olu�turmakta ve geli�mi� d�nyan�n t�m �lkeleri bu alandaki eksikliklerini stratejik yakla��mlarla ��zmeye �al��maktad�rlar. O kadar ki bu konular�n �ampiyonlu�unu yapan Amerika Birle�ik Devletleri h�k�meti bile "Bilgi B�l�nmesi" (Digital Divide) sorununa �are aramak i�in geni� tabanl� programlar ba�latm��t�r. Bir yanda f�rsatlar, di�er yanda tehditlerin varoldu�u� bir ortamda, 21. Y�zy�l DE��M� �Y� Y�NETENLER�N olacakt�r.

Zenginlerle fakirlerin aras�ndaki fark�n giderek daha da a��laca�� D�nyam�zda, do�ru tarafta yer edinebilmek i�in:

1. Geli�meyi sa�layan yeni dinamiklerin fark�nda olmak,

2. Nerede oldu�umuzu ve nereye varmak istedigimizi belirlemek,

3. Belirlenen hedefe ula�mak i�in uygun strateji ve ilgili eylem planlar�n� haz�rlamak ve etkin� bir �ekilde uygulamak gerekiyor.

Bu raporda sunulan �al��malar, T�rkiye�nin bu de�i�imi nas�l yapmas� gerekti�ini sorgulamak amac�n� g�tmektedir.

De�i�imi ba�d�nd�r�c� bir h�za ula�t�ran iki temel olgu K�RESELLE�ME ve TEKNOLOJݒdir. K�reselle�me ve Teknolojik geli�menin ortaya ��kard�� olanaklar� iyi kullananlarla, di�erleri� aras�ndaki fark h�zla b�y�mektedir.

�lkemiz k�reselle�me yolundaki yakla��m�n�, Avrupa Birli�i i�inde yer alma karar�yla ortaya koymu�tur. Avrupa Birli�i standartlar�n� hayata ge�irmek i�in g�sterilecek t�m �abalar ve kat edilecek� mesafeler, �lkemizin do�ru y�nde ve kararl� olarak yol almas�n� sa�layacakt�r.

S�te yandan, Avrupa Toplulu�u Bilgi Toplumu ve bilgi temelli ekonomi a��s�ndan bulundu�u durumdan ho�nut de�ildir. �zellikle ABD ile aras�ndaki fark� h�zla kapatmak� i�in eEurope kavram�n� ortaya atm�� ve Bilgi Toplumu projelerine �ncelik vermi�tir. 2 y�l sonras�n�n Avrupas� bug�nk�nden �ok farkl� bir Avrupa olacakt�r. Dolay�s�yla T�rkiye kendisi i�in koyaca�� hedefleri, kat�lmak istedi�i Avrupa'n�n gelecekteki yap�s�n� dikkate alarak tesbit etmelidir.

Bu raporda ele al�nan Bilgi Toplumu ve eT�rkiye bu dinamik yap� g�z �n�ne al�narak ortaya konmu�tur.

T�rkiye'nin Bilgi Toplumuna ge�i� i�in gerek parasal, gerekse insan kayna�� a��s�ndan olanaklar� s�n�rs�z de�ildir. Kaynaklar�m�z�n yetersizli�i nedeniyle, bu hedefleri zamana yaymak ise ��z�m getirmeyecektir. Avrupa ve D�nya o zaman s�resinde daha ba�ka noktada olacakt�r ve ara hi� bir zaman kapanmayacakt�r. �n�m�zdeki iddia, bu de�i�imi t�m kaynak k�s�tlamalar�na ra�men h�zla ger�ekle�tirmektir.

Bilgi Toplumu olmak, teknolojiyi etkin kullanmakla beraber teknoloji geli�tirme �abalar�na kat�l�m� da i�ermektedir. Teknolojiyi etkin kullanmak ve geli�tirilmesine katk�da bulunmak i� i�e ge�mi� birbirinden kopar�lamayan iki olgudur. Bu nedenle, bu raporumuzda "Bilgi Toplumunda Ara�t�rma" konusuna da yer verdik. �zellikle AB ile ortak projelerde yer alman�n �nemini vurgulamaya �al��t�k.

�lkemizin �n�ndeki yol, AVRUPA TOPLULU�U ��NDEK�� YER�N�� ALMI� B�R B�LG� TOPLUMU'na giden yoldur. Nerede oldu�umuzu ve hedeflenen noktaya nas�l gidece�imizi tart��maya a�mak i�in haz�rlad��m�z bu rapor, bu konudaki �al��malar�m�z�n ba�lang�c�n� olu�turuyor. T�S�AD "Bilgi Toplumu ve eT�rkiye" hedefinin ger�ekle�mesi i�in �abalar�n� yo�un bir �ekilde y�r�tmek kararl�l��ndad�r. Bu �al��malarda, bizimle birlikte hareket eden ve destekleyen TES�D (T�rk Elektronik Sanayicileri Derne�i), TBV (T�rkiye Bili�im Vakf�) ve Sekt�rel Dernekler Platformuna te�ekk�r ederim.

�zellikle �zverili �al��malar� ile b�y�k katk�lar� olan T�S�AD Bilgi Toplumu ve Yeni Teknolojiler Komisyonu ve �al��ma Gruplar� �yelerine, �al��ma Grup Ba�kanlar� Faruk Eczac�ba�� ve Tu�rul Tekbulut�a, rapora b�y�k katk� sa�layan Cemil Ar�kan ve Metin Durgut�a ve raporun ortaya ��kmas�nda en fazla �aba harcayan ve derleyen Ali Akurgal ve Selim Sarper�e te�ekk�rlerimi sunar�m.

��

�� L�tfi YENEL

�� T�S�AD Y�netim Kurulu �yesi

Bilgi Toplumu ve Yeni Teknolojiler Komisyonu Ba�kan�